Leerhuis Noordwijk


Leerhuis Noordwijk

Programma 2019-2020

Archief

Contact

Programma 2019/2020

Donderdag

Onderwerp

Inleider

17 oktober 2019

God en de moraal

Rochus Zuurmond

24 oktober 2019

Het onderwijs van Mozes en het onderwijs van de ekklesia

Rinse Reeling Brouwer

7 november 2019

Het Lucasevangelie onder de loep

Nico Riemersma

21 november 2019

Wie zeggen de joden, christenen en moslims dat ik ben?

Anton Wessels

9 januari 2020

Relatie tussen Thora en evangelie

Maarten den Dulk

23 januari 2020

Is het leven maakbaar? Ethische aspecten m.b.t. gentechnologie – i.s.m. Prot. gemeente Noordwijk

Henk Jochemsen

6 februari 2020

Kabbala als levenskunst

Marcus van Loopik

5 maart 2020

Koning en Profeet - Het boek II Koningen

Ad van Nieuwpoort

Vrijdag 27 maart 2020

Geen Bach zonder Luther en ook geen Luther zonder Bach – i.s.m. Palliam   Locatie: Maria ter Zee kerk

Govert Jan Bach

16 april 2020, 18.00 - 22.00 uur.

Seideravond 2020 – i.s.m. Prot. Gemeente Noordwijk.  
Locatie: Oude Jeroenskerk

Tamarah Benima

Locatie: De Vinkenhof Achterzeeweg 1 in Noordwijk, tenzij anders vermeld

Aanvang van de avonden: 20:00 uur, tenzij anders vermeld

 

Personalia

Prof. dr. Rochus Zuurmond is emeritus hoogleraar Bijbelse Theologie aan de Universiteit van Amsterdam en auteur van diverse boeken.

Dr. R. Reeling Brouwer was theoloog. Hij doceerde geschiedenis van de theologie aan de Protestantse Theologische Universiteit en was daar ook bijzonder hoogleraar op de Miskotte/Breukelman-leerstoel voor Bijbelse grondwoorden.

Dr. N.A. Riemersma is predikant, nieuwtestamenticus en docent aan de cursus Theologie voor Geïnteresseerden. Als oprichter en secretaris is hij verbonden aan de Lucaswerkplaats, een studiegroep over Lucas-Handelingen van Nederlandse en Vlaamse onderzoekers.

Dr. A. Wessels is emeritus-hoogleraar, verbonden aan de Theologische Faculteit van de Vrije Universiteit van Amsterdam met als vakgebied godsdienstwetenschap, in het bijzonder de Islam.

Dr. M. den Dulk is emeritus-hoogleraar praktische theologie en was rector van het seminarie Hydepark.

Dr. H. Jochemsen is emeritus- bijzonder hoogleraar christelijke filosofie aan de WUR. Aandachtsgebieden: filosofie en ethiek van nieuwe technologieën en duurzame ontwikkeling; en was tot eind 2017 directeur Prisma, vereniging van christelijke organisaties in ontwikkelingssamenwerking.

Dr. M. van Loopik is judaïcus en grafisch kunstenaar. Joodse mystiek is voor hem een vanzelfsprekend onderdeel van zijn joods zijn. Hij promoveerde aan de VU op joods messianisme en publiceerde veel over het jodendom, onder andere voor het tijdschrift Tenachon.

Dr. A. van Nieuwpoort is theoloog, predikant en publicist. Hij was predikant te Amstelveen en de Thomaskerk te Amsterdam. Hij was een van de initiatiefnemers van het project Zingeving Zuidas en oprichter van het ThomasTheater. Hij is nu predikant te Bloemendaal en voorzitter van De Nieuwe Bijbelschool.

Drs. G.J. Bach is theoloog en pastoraal psycholoog en werkte 40 jaar als geestelijk verzorger en psychotherapeut. Daarnaast is hij programmamaker en auteur over klassieke muziek. Hij is gespecialiseerd in het leven en de werken van de componist Johann Sebastian Bach.

Rabbijn T.M. Benima heeft twee joodse gemeenten onder haar hoede, een in Noord-Nederland (PJGNN) en een in Amsterdam (Beth HaChidush). Ze is auteur van o.a. ‘Joodser dan dit krijgt u het niet. De levenskunst van de Joodse Beschaving’, is columnist en geeft lezingen en cursussen.

Korte beschrijvingen

God en de moraal – Rochus Zuurmond
Kunnen we uit de Bijbel morele gedragsregels afleiden? En zijn die universeel en altijd geldig, en dus ook direct toepasbaar hier en nu? De gerenommeerde theoloog Rochus Zuurmond beantwoordt deze vragen ontkennend. Bijbelse teksten, zoals de Tien Geboden en de Bergrede, zijn ontstaan onder andere omstandigheden dan de onze, met andere normen en waarden. Zelfs over naastenliefde denkt men anders. Dat maant tot voorzichtigheid.
De Bijbel gaat niet over wat wel en niet mag, maar over macht. Geloof stelt de vraag welke machten wij collectief en individueel vertrouwen. Zijn dat de goden van deze wereld? Of is het die vreemde, ontregelende God waarover de Bijbel verhaalt en die vaak keuzes maakt die strijdig lijken met onze politieke logica? De bijbelse teksten ondermijnen elke dominerende moraal en openen onze ogen voor het weerloze.


Het onderwijs van Mozes en het onderwijs van de ekklesia – Rinse Reeling Brouwer
Torah, vaak vertaald als Wet, is bovenal Heilig Onderricht. Dat is dezelfde term als de sacra doctrina in de leerstellige traditie van de kerk. Toch liggen deze werelden vaak ver uit elkaar, zowel in de praktijk van het overdenken van aanwijzingen ten leven als in de intellectuele verantwoording daarvan. Is het ook mogelijk beide op elkaar te betrekken? En is het mogelijk de Torah zo te lezen, dat ze de doordenking van het onderricht van de ekklesia prikkelt en ook verder helpt?
Rinse Reeling Brouwer, zojuist geëmeriteerd aan de universiteit, doceerde de geschiedenis van de christelijke leer, maar had ook een leeropdracht om te werken in de traditie van K.H. Miskotte, de auteur van onder meer het boek Edda en Torah. Hij neemt zich voor, zijn beide leeropdrachten elkaar te laten bevruchten.
 

Het Lucasevangelie onder de loep – Nico Riemersma
Het boek Het Lucasevangelie onder de loep brengt door ‘close reading’ de hoogstaande literaire vorm en de rijke theologische inhoud van het Lucasevangelie aan het licht. Deze nauwgezette manier van lezen zorgt voor een dieper tekstbegrip, waardoor dit evangelie extra glans krijgt. Het is uiterst behulpzaam bij het oplossen van problemen in de tekst waar een lezer voor komt te staan.
Het boek biedt verrassende inzichten en eigen standpunten die soms ingaan tegen eenstemmigheid onder theologen. Daar zijn we benieuwd naar. Nico Riemersma zal proberen daar een aantal gevallen van behandelen?


Wie zeggen de joden, christenen en moslims dat ik ben? - Anton Wessels
Christenen zien in Jezus de komst van de verwachte Messias. Joden hebben in het algemeen Jezus als Messias afgewezen. Immers als hij werkelijk gekomen was zou de wereld er toch verloster uitzien? Moslims noemen Jezus Messias en geloven in zijn wederkomst.
Christenen zijn meestal van mening dat zij een patent hebben op tekst en uitleg van wie Jezus is. De discussie over de vraag wie Jezus is wordt sterk beheerst door de ‘dogma’s. Is het mogelijk op grond van de nauwe verbondenheid die er tussen de Bijbel en de Koran bestaat een antwoord te vinden dat aanvaardbaar is voor joden, christenen én moslims zodat alle drie ‘samen - op - weg gaan’?
 

Relatie tussen Thora en evangelie – Maarten den Dulk
Hoe verhoudt zich de Joodse Thora tot het christelijke Evangelie?  De discussie daarover is ontmoedigend ingewikkeld geworden en houdt sinds de eerste eeuw van de jaartelling Joden en christenen verdeeld. Zodra je er over begint, gaat het stormen. Laat de Thora toch voor zichzelf spreken! Ze heeft toch een tegoed boven het Evangelie! Of liever: laat Thora en Evangelie met elkaar samenvallen! Het Evangelie is toch niets anders dan de Thora nogmaals? Maar - wat is dan nog het bijzondere van het Evangelie? Welke functie heeft Jezus als Messias dan nog? Die vragen zeuren door mijn kop sinds de studietijd. Ik leg die vragen vóór aan Paulus, in wiens brieven de oudste sporen van de discussie zijn te vinden. Ik kies uit zijn oeuvre de meest evenwichtige passage, namelijk de eerste drie hoofdstukken uit zijn brief aan de Romeinen. Daar gaan we door het oog van de cycloon.
 

Is het leven maakbaar? Ethische aspecten m.b.t. gentechnologie - Henk Jochemsen
Vandaag de dag gaan de ontwikkelingen snel op het gebied van ingrijpen in onze genen. Sinds de hele DNA-structuur van het menselijk lichaam in beeld is gekomen, heeft er verder onderzoek plaatsgevonden naar de mogelijkheden van ‘knip en plakwerk’ in het DNA. De gedachte is dat er op deze wijze erfelijke ziekten bestreden en zelfs voorkomen zouden kunnen worden. Deze medisch-biologische ontwikkeling betekent dat er steeds dieper ingegrepen kan worden in de kiem van ons menselijk bestaan en dat brengt natuurlijk de vraag met zich mee: willen we dat? Mag alles wat kan? Sommigen zien de ontwikkeling al verder gaan richting verlanglijstjes welk kind je het liefste zou willen hebben. Hoe volmaakter hoe beter? Mogen er straks nog kinderen met bijvoorbeeld het syndroom van Down geboren worden of moet dat in ons streven naar perfectie voorkomen worden?
Kortom: dit soort ontwikkelingen brengen diepgaande vragen met zich mee die te maken hebben met je mensbeeld, met je ideeën over maakbaarheid, met je opvatting over hoe het leven bedoeld is. Voluit ethische vragen die raken aan goed en kwaad en zeker ook raakvlakken hebben met iemands geloof en levensovertuiging.
Deze avond wordt georganiseerd in samenwerking tussen de Protestantse Gemeente Noordwijk en het Noordwijkse Leerhuis
 

Kabbala als levenskunt – Marcus van Loopik
Geluk, liefde, eigenbelang en rechtvaardigheid. Het zijn thema’s die elk individu en elke gemeenschap raken. Hoe geven we op een zinvolle manier vorm aan het leven en dragen we bij aan dat van anderen? Kortom: wat is de kunst van het leven?
Kabbala als levenskunst gaat op deze bestaansvragen in. De kabbala, een oeroude joodse traditie, geeft een diepgaand inzicht in het wezen van de mens. De kabbala vertelt veel spirituele verhalen en laat die hand in hand gaan met een zorgvuldige analyse van de mens. Ook al is de mens ‘een vat vol tegenstrijdigheden’ en is de wereld gebroken, de kabbala biedt een helend perspectief.
Een manier van leven en beleven, dat is joodse mystiek in de eerste plaats. De psychologische en therapeutische waarde en toepassing van kabbala staan in dan ook centraal. Voor iedereen die verlangt en streeft naar helend inzicht en mystieke wijsheid.
 

Koning en Profeet - Ad van Nieuwpoort
Hoe verhouden koning en profeet zich met elkaar? Of anders gezegd: wat is de rol van het profetisch visioen in een politiek en religieus systeem dat de mens voortdurend tot slaaf maakt. We lezen deze avond uit het boek II Koningen. Vergeten verhalen over de profeet Elisa die tot inspiratie hebben gediend voor de schrijvers van het evangelie.
 

Geen Bach zonder Luther en ook geen Luther zonder Bach - Govert Jan Bach
Luther en Bach zijn twee genieën die de wereld bepalend beïnvloed hebben. Maarten Luther zetten de wereldgeschiedenis op zijn kop toen hij het gevecht met de keizer en de paus durfde aan te gaan. Hij markeerde met zijn handelen de overgang van de duistere middeleeuwen naar de moderne tijd. Twee eeuwen later was het Johann Sebastian Bach die fundamenteel de muziek bepaalde op een tot nu toe ongeëvenaard niveau. Relatief onbekend is dat Johan Sebastiaan Bach niet zonder Luther te denken valt Bach werd door hem in denken en componeren ingrijpend beïnvloed.
 

Seider 2020 - Tamarah Benima
Na alle positieve reacties op de Open Synagogedienst met Tamarah Benima in mei 2019 komt zij terug naar de Oude Jeroenskerk op donderdag 16 april 2020, de laatste dag van Pesach, om met belangstellenden de Seidermaaltijd te houden. Het gaat om een echte maaltijd die ingebed is in een liturgie, waarin de bevrijdende uittocht uit Egypte centraal staat. De Seidermaaltijd duurt in zijn geheel ongeveer vier uur, waarvan de eerste twee uur besteed worden aan liederen, verhalen, het nuttigen van (minimale hoeveelheden) symbolisch voedsel, uitleg, discussies etc. Daarna is er een echte maaltijd, die ongeveer 1 uur duurt. Daarna volgt nog een tweede gedeelte van dankzegging, liedjes, gebeden.

Deze avond wordt georganiseerd in samenwerking door de Protestantse Gemeente Noordwijk en het Noordwijkse Leerhuis.
Aanmelding verplicht vóór 14 april: ds. Simon Dingemanse simondingemanse@gmail.com t. 3645206
Kosten: 15 euro per persoon

 

 

 

 

 


Leerhuis Noordwijk   Programma   Archief   Contact

Webmaster Leerhuis Noordwijk
Last updated: 08/10/19.